بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحٖيمِ

الأخلاق الإسلامية

دليل علمي إلى حسن الخلق

﴿وَإِنَّكَ لَعَلَىٰ خُلُقٍ عَظِيمٍ﴾ (القلم ٦٨/٤)

الرئيسية / الأرشيف — محتوى قديم / موضوع 1147
الأرشيف — محتوى قديم

موضوع 1147

لم تُضَف بعد ترجمة هذا المحتوى بهذه اللغة؛ نعرض النص التركي الأصلي.

ÎHTİKÂR

İhtikâr, malın piyasada az bulunup, fiyatının artması için bir şeyi satın alıp, depo etmektir. Bunun sonucunda, halk zarara uğrar.

Hükmü: Şâri' (Kanun koyucu) onda hırs, tama', kötü ahlâk ve hal­kı darlığa düşürme bulunduğu için, ihtikârı menetmiş ve onu haram saymıştır.

Ebû Dâvud, Tirmizî ve Müslim'in, Ma'mer'den rivayetine gö­re, Hz. Muhammed (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “İhtikâr yapan, gü­nah işlemiştir.”

Ahmed, Hakim, İbn Şeybe ve Bezzâr'ın rivayetine göre, Hz. Muhammed (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “Yiyecekte kırk gece bo­yunca ihtikâr yapan, Allah'tan uzaktır, Allah da ondan beridir.”

Rezeyn'in Câmi’inde rivayetine göre, Hz. Muhammed (s.a.v.) şöy­le buyurmuştur: “İhtikâr yapan kul ne kötüdür! Eğer fiyatların düştüğünü duysa üzülür, yükseldiğini duysa sevinir.”

İbn Mâce ve Hâkim'in, İbn Ömer'den rivayetine göre, Allah Rasûlü (s.a.v.) şöyle buyurmuştur : “Câlib] rızıklanır, ihtikâr yapan ise, mel'ûndur.”

Ahmed ve Taberâni'nin, Ma'kil bin Yesâr'dan rivayetine gö­re, Hz. Muhammed (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “Kim, Müslümanların fiyatlarından birine, onu yükseltmek için müdahale ederse, Allah (c.c.)’ın onu, kıyamet günü, büyük bir ate­şe oturtması hakkıdır.”

İhtikâr Ne Zaman Haram Olur?

Fakihlerden pek çoğu; şu üç şartı kendinde bulunduran ih­tikârın haram olduğu görüşündedir.

1. Depo edilen şeyin ihtiyaçtan fazla olması: İhtiyaç, tam bir senelik iaşedir (geçimliktir.). Çünkü Allah Resûlü (s.a.v.)'nün yap­tığı gibi, kişinin bu müddet için kendisinin ve ailesinin nafaka­sını depo etmesi caizdir.

2. Ticaret malının, ihtiyacın (talebin) fazlalaşıp fahiş fiyat-la satabilmek için, fiyatının yükseldiği zamana kadar depo edil­mesi.

3. İhtikârın, insanların, yiyecek, elbise ve benzeri madde­lerde ihtiyacı olduğu zaman, yapılmış olması. Eğer tüccarın yanında çok bulunan bu maddelere halkın ihtiyacı yoksa, halka zararı dokunmadığı için bu ihtikâr sayılmaz.